KONUT GÜNDEMİ - Ülke genelindeki barınma ve gayrimenkul yatırımlarına dair son veriler piyasanın mevcut durumunu net biçimde gözler önüne seriyor. Sektör temsilcilerinin ortaklaşa hazırladığı kapsamlı rapor verilerine göre ülke sınırları dahilindeki ortalama konut metrekare satış rakamı 41 bin 703 TL seviyesine ulaştı. Bu değerleme doğrultusunda Türkiye sınırları içinde standart bir konutun ortalama işlem fiyatı 5 milyon 212 bin 875 TL olarak kayıtlara geçti. Nominal bazda Türk Lirası cinsinden yükseliş eğilimi kararlılıkla sürse de tablonun enflasyon unsurlarından arındırılmış tarafında oldukça farklı bir dinamik gözlemleniyor.
Ekonomik verilerin detayları incelendiğinde metrekare başı birim fiyatlardaki yıllık bazdaki nominal artış oranının yüzde 23,3 seviyesinde gerçekleştiği görülüyor. Ancak yıllık enflasyon oranı hesaba katıldığında reel verilerdeki değişimin yüzde eksi 6,6 seviyesinde kaldığı anlaşılıyor. Bu durum konut fiyatlarının rakamsal olarak yükselmesine rağmen satın alma gücü ve enflasyon karşısında değer kaybettiğini açıkça gösteriyor. Sektördeki yatırımcılar ve mülk sahipleri için bu tablo enflasyon karşısında reel bir gerileme anlamına geliyor.
REKOR KIRAN ŞEHİRLER...
Yılın ortasına denk gelen yaz döneminde piyasada sınırlı da olsa bir hareketlenme kaydedildi. Yılın yedinci ayında metrekare değerleri bir evvelki aya kıyasla nominal ölçekte yüzde 1,9 oranında yukarı yönlü bir grafik çizdi. Enflasyondan arındırılmış aylık reel değişim ise yüzde 0,5 artışla artı bölgeye geçmeyi başardı. Önceki dönemlerde izlenen negatif seyrin ardından gelen bu sınırlı toparlanma piyasada bir nefeslenme yaratsa da uzmanlar bu durumu kalıcı bir değerlenme trendi olarak nitelendirmek için henüz oldukça erken olduğunu vurguluyor.
En çok konut alım satımının gerçekleştiği 30 büyükşehir baz alındığında metrekare birim değerini en fazla artıran yerleşim yeri Ordu şehri oldu. Karadeniz’in bu yükselen merkezinde yıllık nominal fiyat artışı yüzde 32,4 gibi dikkat çekici bir seviyeye ulaştı. Yıllık artış yarışında Ordu bölgesini yüzde 28,7 ile başkent Ankara izlerken Kocaeli yüzde 28,5 artışla üçüncü sırayı aldı. Bu illeri sırasıyla yüzde 27,1 ile Denizli ve yüzde 26,9 değerlenmeyle Elazığ takip etti. Üstelik Ordu ili yıllık bazda yüzde 0,4 reel artış yakalayarak incelenen tüm şehirler arasında reel olarak kazandıran tek bölge unvanını elde etti.
Nüfus yoğunluğu ve ekonomik hacim bakımından öne çıkan ülkenin en büyük beş kentinde Ankara performansıyla dikkat çekmeyi başardı. Başkent genelinde yıllık fiyat artışı yüzde 28,7 olarak ölçülürken İstanbul piyasası yüzde 26,5 seviyesinde bir artış kaydetti. Turizm merkezlerinden Antalya’da bu oran yüzde 25,8 olarak gerçekleşirken Bursa genelinde yüzde 21,7 ve İzmir çatısı altında yüzde 21 oranında değişim tespit edildi. Büyükşehirlerin tamamında fiyatlar nominal olarak yükselmiş olsa da yüksek enflasyon baskısı nedeniyle reel kayıp süreci engelleyebilmiş değil.
Metropollerdeki reel değer kayıpları incelendiğinde enflasyon karşısında en dayanıklı duruşu yine Ankara sergiledi. Başkentte reel bazdaki kayıp yüzde eksi 2,5 seviyesinde sınırlı kalırken diğer büyükşehirlerde bu negatif makas daha da açıldı. Ortalama konut metrekare maliyetinin 65 bin 78 TL olarak belirlendiği İstanbul’da standart bir gayrimenkulün ortalama satış fiyatı 7 milyon 158 bin 580 TL sınırını aştı. Ege’nin incisi İzmir’de ortalama konut maliyeti 6 milyon 476 bin 880 TL olurken Akdeniz’in gözde merkezi Antalya’da ortalama bir ev 6 milyon 104 bin 450 TL bedelle alıcı buldu. Ankara ve Bursa ise sırasıyla 5 milyon 27 bin 620 TL ve 4 milyon 690 bin 790 TL ortalama satış rakamlarıyla daha erişilebilir bir profil çizdi.
TURİZM MERKEZLERİ...
Metrekare bazında Türkiye’nin en pahalı bölgesi unvanını uzun süredir elinde tutan Muğla liderlik koltuğundaki yerini korumaya devam ediyor. Eşsiz sahilleri ve lüks konut projeleriyle öne çıkan turistik kentte ortalama konut metrekare fiyatı 87 bin 244 TL gibi rekor bir seviyeye yükseldi. Muğla’nın ardından listenin ikinci sırasında 65 bin 78 TL ile İstanbul yer alırken üçüncü sırayı 55 bin 495 TL metrekare değeriyle Antalya işgal etti. İzmir 53 bin 974 TL ve Çanakkale 53 bin 387 TL birim fiyatlarıyla en pahalı metrekareye sahip diğer iller olarak öne çıktı.
Toplam konut satış bedeli dikkate alındığında da Muğla şehri açık ara farkla zirvedeki yerini sağlamlaştırdı. Kent genelinde ortalama bir konutun toplam satış fiyatı 11 milyon 341 bin 720 TL seviyesine ulaşarak ülke ortalamasının iki katından fazla bir değere erişti. Yüksek arsa maliyetleri ve nitelikli gayrimenkul projelerinin yoğunluğu bölgedeki fiyat skalasını yukarı çekmeyi sürdürüyor. Önümüzdeki dönemde faiz politikaları ve genel ekonomik seyir doğrultusunda bu fiyat hatlarının nasıl şekilleneceği merakla bekleniyor.
