KONUT GÜNDEMİ - Artan enflasyon, döviz kurundaki artış gibi nedenler artık konut almayı neredeyse imkansız hale getirdi. Ülkemizde olduğu gibi Avrupa'da da ev almak bir hayli zor. 

İSTANBUL'DA BEŞ İLÇE ATEŞ PAHASI

İstanbul'da sahibinden.com verilerine göre 16 Kasım 2026 tarihi itibariyle ortalama konut fiyatları 4 milyon liraya kadar yükseldi. Özellikle Beşiktaş, Kadıköy, Bakırköy, Sarıyer ve Beykoz gibi ilçelerde konut almak hayal olmaya başladı. Ortalama konut metrekare fiyatı açısından İstanbul'un zirvesinde yer alan ilçe olan Beşiktaş'ta metre kare fiyatı 180 bin liranın üzerine çıkmış durumda. 

Endeksa verilerine göre Pendik ve Başakşehir gibi ilçelerde ise konut fiyatları bir nebze daha uygun. 

AVRUPA'DA EV ALMAK HAYAL Mİ?

Peki bu durum Avrupa ülkelerinde nasıl? 

Konut fiyatı-gelir oranındaki değişimi, yani hane gelirlerinin konut fiyatlarına göre nasıl seyrettiğini gösteren Eurostat verisine göre bu oran söz konusu dönemde AB genelinde yüzde 6.8 arttı, ancak 10 üye devlette geriledi.

Bu arada, AB'deki konut fiyatları 2026'nın ikinci çeyreğine kadarki 10 yılda yüzde 62 yükseldi. Blok genelindeki konut krizi karşısında Avrupa Komisyonu, Aralık 2025'te Avrupa Uygun Fiyatlı Konut Planı'nı açıkladı. Euronews'te yer alan bir habere göre, konut fiyatı-gelir oranı, konut fiyatlarındaki değişimi kişi başına düşen harcanabilir hane geliriyle karşılaştırır. Oranın artması, konutların gelirlere kıyasla daha pahalı hâle geldiği anlamına gelir. Oranın düşmesi ise konutların gelirlere göre daha ucuzladığını gösterir.

PORTEKİZ LİSTEDE DİKKAT ÇEKTİ

Euronews'te yer alan habere göre, 2015 ile 2025 arasında Portekiz, konut fiyatı-gelir oranında yüzde 60.8 ile en büyük artışı kaydetti. Hollanda yüzde 34.3 ile onu izledi.

ABN AMRO'nun kıdemli konut ekonomisti Mike Langen, Euronews Business'e, "Ülke turizmde bir patlama yaşadı ve altın vize programı yabancı yatırımcıları çekti, bu nedenle konut fiyatları kısmen yabancı sermaye sayesinde yükseldi," dedi.

Langen, Hollanda'daki artışın başlıca nedenlerinin konut kıtlığı ve yatırımcı talebi olduğunu söyledi.

Oran, Macaristan'da yüzde 26.5, Çekya'da yüzde 25.8, İspanya'da yüzde 24.5 ve Yunanistan'da yüzde 22.5 olmak üzere yüzde 20'nin üzerinde yükseldi.

Bu da bu ülkelerde, konut fiyatları gelirlerden daha hızlı arttığı için evlerin daha az erişilebilir olduğu anlamına geliyor.

Trinity College Dublin'de ekonomi doçenti Ronan Lyons, listedeki üst sıralarda yer alan ülkelerin, başlıca şehirlerinde güçlü talebi arzın yakalayamadığı ülkeler olduğunu söyledi.

Oran, Slovenya'da yüzde 18.2, İrlanda'da yüzde 14.4, Avusturya'da yüzde 13.6, Slovakya'da yüzde 11.2, Lüksemburg'da yüzde 10.6 ve Litvanya'da yüzde 10.1 olmak üzere yüzde 10'un üzerinde arttı.

Diğer uçta ise Romanya'nın oranı yüzde 42.8 geriledi ve bu, AB'deki en büyük düşüş oldu. 2025'te konut fiyatları, 2015'e göre hane gelirlerine kıyasla belirgin biçimde daha düşüktü.

Konut fiyatı-gelir oranı Finlandiya'da yüzde 25.2, Bulgaristan'da yüzde 16.2 azaldı. Kıbrıs (yüzde 12) ve İtalya (yüzde 11.9) da çift haneli gerilemeler kaydetti.

Langen, Bulgaristan ve Romanya'da AB'ye katılımlarının ardından yaşanan güçlü gelir artışının, konutları gelirlere göre daha ucuz hâle getirdiğini söyledi.

Lyons, Romanya'daki kiracıların üzerindeki baskıya dikkat çekti. 2025'te piyasa koşullarında kira ödeyenlerin yüzde 56'sı, harcanabilir gelirlerinin yüzde 40'ından fazlasını konuta ayıran hanelerde yaşıyordu. Bu, AB'deki en yüksek oran.

AB'nin dört büyük ekonomisi arasında oran, Fransa'da yüzde 6'dan az, İtalya'da ise yüzde 11.9 düştü. Almanya'da yüzde 1.6 arttı. Dördü arasında en yüksek artış İspanya'da yüzde 24.5 ile kaydedildi.

UZUN VADELİ KARŞILAŞTIRMA

Eurostat, ülkelerin 2025'teki konut fiyatı-gelir oranını 2000-2025 dönemi ortalamasıyla da karşılaştırıyor. 2000 yılı verisinin bulunmadığı ülkelerde mevcut en eski yıl başlangıç kabul ediliyor. AB genelinde 2025'teki oran, uzun vadeli ortalamanın yalnızca yüzde 0,03 üzerindeydi.

Bu karşılaştırmada da Portekiz ve Romanya zıt uçlarda yer aldı. Portekiz'in oranı uzun vadeli ortalamasının yüzde 37 üzerindeydi. 2015'e göre artış ise yüzde 60,8'di. Romanya'nın oranı uzun vadeli ortalamasının yüzde 53, 2015'teki düzeyinin ise yüzde 42,8 altındaydı.

İki karşılaştırma bazı ülkelerde farklı sonuçlar ortaya koyuyor. Örneğin İrlanda'nın oranı 2015'e göre yüzde 14,4 yüksek olmasına rağmen uzun vadeli ortalamasının yüzde 1,7 altında.

Lyons'a göre bunun nedenlerinden biri, uzun vadeli ortalamanın 2000'li yılların ortasındaki konut balonunu da içermesi.

Litvanya'da benzer bir tablo var: Oran 2015'e göre yüzde 10,1 yüksek, uzun vadeli ortalamaya göre ise yüzde 5,7 düşük.

Hollanda ve Macaristan'da 2015-2025 arasında çift haneli artış kaydedildi. 2025'te bu ülkelerin oranları, uzun vadeli ortalamalarının sırasıyla yüzde 12 ve yüzde 5,3 üzerindeydi. Bulgaristan'ın oranı ise uzun vadeli ortalamasının yüzde 36, 2015'teki düzeyinin yüzde 16,2 altındaydı.