15 Temmuz’dan Sonra İnşaat Sektörü Ne Durumda?

0
16
15 Temmuz’dan Sonra İnşaat Sektörü Ne Durumda?
15 Temmuz’dan Sonra İnşaat Sektörü Ne Durumda?

Türkiye İMSAD, yapı sektörü ve ekonomi etrafları tarafından dikkatle izlenen aylık sektör raporuna söyledi. ‘Temmuz 2017 Sektör Raporu’nda, 15 Temmuz darbe teşebbüsünden bir sene sonra, inşaat sektöründe arzın yine daha önceki seviyesine döndüğü vurgulandı.

Türkiye İnşaat Malzemesi Sanayicileri Derneği’nin Türkiye İMSAD, sektörün en ehemmiyetli çatı kuruluşu olarak hazırladığı ‘Sektör Raporu’nda, 15 Temmuz’dan bir sene sonra inşaat sektöründe arzın yine derlendiğine dikkat çekildi. Raporda şu bilgiler yer aldı: “2016 seneyi Temmuz ayında yaşanan büyümeler ekonomide tüm sektörlere müteveccih arzı negatif etkilemişti. İnşaat sektörü de bundan etkilenmiş ve inşaat işlerine müteveccih arz ehemmiyetli miktarda gerilemişti. 2017 seneyi Temmuz ayına geldiğimizde ise inşaat sektöründe arz yine 2016 senesinin ilk yarı seviyesine döndü. Türkiye İstatistik Müesseseyi’nun yayınladığı sektörel güven endeksleri kapsamında söylenen inşaat sektöründe faaliyetleri kısıtlayan esas etmenler içinde, arz beceriksizliği 2016 Ekim ayından itibaren ehemmiyetli miktarda çoğalmıştı. Aynı yarıyılda finansman meseleleri de faaliyetleri kısıtlamaya başlamıştı. 2017 seneyi Mayıs ayından itibaren ise arz beceriksizliği meselesinin eksildiği ve 2016 seneyi ilk yarısı seviyelerine geri döndüğü görülüyor. Bununla beraber bir ölçü daha arz çoğalışına gereksinim dinleniyor. Haziran ve Temmuz aylarında malzeme ve teçhizat noksanlığındaki çoğalış ise dikkat çekici. İşgücü beceriksizliğinin ise çok yaşanmadığı görülüyor. Bunlara rağmen finansman meselelerinin ise hali hazırda ehemmiyetli bir mesele olmaya devam ettiğini ve geçen seneden bu yana hudutlu bir iyileşme sağlanabildiğini söyleyebiliriz. Piyasalarda güven, ödeme, tahsilat ve kredi mevzularında sağlanan ilerlemelere karşın inşaat sektöründe finansman meseleleri, faaliyetleri kısıtlayan ehemmiyetli bir etken olmaya devam ediyor.”

İnşaat sektörü istihdamında ehemmiyetli çoğalış

Son bir yıldır istihdamın artırılmasına müteveccih, kamunun uyguladığı teşviklerin ehemmiyetli olduğu, bu teşvikler ile beraber istihdamda çoğalış yaşandığı belirtilen raporda, “İnşaat sektöründe bu teşviklerin ötesinde, inşaat işlerindeki genişlemeye bağlı olarak istihdam yükseldi. 2017 seneyi Nisan ayında inşaat sektöründe çalışan rakamı 2,19 milyon şahsa erişti. Geçen senenin aynı ayına göre istihdam yüzde 4,9 arkasıydı. Toplam istihdam içindeki hisse ise yüzde 7,6’dan yüzde 7,8’e çıktı. İnşaat sektöründeki istihdam çoğalışı, iş etkinliği açısından ümit verdi“ denildi.

Güven endeksi Temmuz’da 3,3 puan geriledi

Güven endeksine müteveccih raporda öne çıkan büyümeler şöyle sıralandı: “İnşaat sektöründe güven endeksinin takvim ve mevsim tesirinden temizletilmemiş endeks bilgileri 2017 senesinin ilk 4 ayındaki yükselişin ardından son üç aydır gerilediği görülüyor. İnşaat sektörü güven endeksi Mayıs ve Haziran aylarındaki hudutlu gerilemenin ardından Temmuz ayında da düştü. İnşaat sektörü güven endeksi Temmuz ayında 3,3 puan geriledi. İnşaat sektöründe güven alanında yaşanan süratli çoğalıştan ve erişilen doruktan sonra bir gerileme yaşanıyor. Güvenin yine çoğalışı için ilave iyileşmelere gereksinim dinleniyor.”

Ev satışları Haziran’da yüzde 8,1 geriledi

Ev satışlarıyla alakalı bilgilere yer veren raporda, bu sene ilk kere ehemmiyetli miktarda gerileme yaşandığına dikkat çekildi ve şu ifadelere yer verildi “Geçen senenin aynı ayına göre ev satışları yüzde 8,1 geriledi ve satışlar 97 bin 579 adet olarak reelleşti. Bu gerilemede daha çok Ramazan ayı ve Bayramın tesiri olduğu görüldü. Bununla beraber geçtiğimiz aylarda ev sektörüne sağlanan yardımlar ile beraber yaşanan çoğalışların da olağanlaşmaya başlayacağı öngörülüyor. Netice olarak geçtiğimiz aylarda arz ehemmiyetli miktarda öne çekilmiş bulunuyor. Haziran ayındaki gerilemeye karşın senenin ilk altı ayında ev satışları geçen seneye göre yüzde 3,7 arkasıydı.”

Yeni ev maliyetlerinde en yavaş çoğalış son bir senede yaşandı

İnşaat ve ev sektöründe ev maliyetlerinin gelişiminin, arzın izlenmesi açısından ehemmiyetli bir gösterge olarak kabul edildiği raporda, özellikle yeni ve markalı birinci el ev satış maliyetlerindeki büyümelerin ehemmiyet taşıdığı belirtildi; “Bu çerçevede markalı yeni ev satış maliyetleri, ölçülmeye başlandığı 2010 senesinden 2016 Haziran ayına kadar en az enflasyon oranında arkasıydı. 2016 Haziran-2017 Haziran arasındaki bir senelik süreçte ise markalı yeni ev satış maliyetleri yalnızca yüzde 2,8 yükseldi. Son bir sene içinde yaşanan büyümeler ev sektöründe yeni ev satış maliyetlerini ehemmiyetli miktarda sınırladı. Ev satış bilgileri ile karşılaştırıldığında yeni ev satışlarının ancak mantıklı maliyetler içinde kalınması halinde reelleştirilebildiği görüldü.”

Bakanlar Heyeti yenilendi, ekonomide idare yine tek elde bir araya geliyor

Bir vakittir beklenen Bakanlar Heyeti farklılığına da yer verilen raporda mevzuyla alakalı şu ifadelere yer verildi: “Bakanlar Heyeti’nda yapılan farklılık ile ekonomide idarenin yine tek elde bir araya geleceği görülüyor. Bir evvelki hükümette ekonomiden mesul birden fazla başbakan destekçisi olması uzun seneler sonra ekonomide çok başlılık evhamı yaratmıştı. Nitekim faiz oranları ve eşi gibi bir hayli mevzuda değişik söylemeler gelmesi meçhullükler oluşturmuştu. Kabine farklılığı sonrası ekonomi idaresinde yine tek elden idarenin olacağı anlaşılıyor” Yanı gizeme Maliye, Kalkınma ve Ekonomi Bakanlarının da misyonda kalmış olmasının kararı artıracağına dikkat çekildi.

180 günlük Bakanlık programları bekleniyor

Ankara’daki son büyümelere yer verilen raporda, Bakanlar Heyeti’nda yapılan farklılıkların ardından tüm Bakanlıkların sene sonuna kadar olan süreç için 180 günlük programlarını söyleyeceği, böylece ekonomide senenin ikinci yarısına ait yapılacakların ortaya çıkacağı belirtildi. Ekonomi Bakanlığı’nın söyleyeceği programda özellikle inşaat ve inşaat malzemeleri sanayisini etkileyecek yeni yatırım projelerinin yer almasının beklendiği ifade edildi.

Süratli ekonomik sihrime üçüncü çeyrekte de devam ediyor

2017 senesinin ilk çeyrek yarıyılında Türkiye ekonomisinin yüzde 5,0 geliştiği, senenin ikinci çeyreğinde de eş bir gelişmenin hakikatleştiğinin hipotez edildiği raporda şu bilgiler yer aldı: “Üçüncü çeyrekte alınan ilk lider bilgiler gelişmedeki süratin devam ettiğini gösteriyor. Özellikle geçen sene yaşanan büyümeler sebebiyle küçülme yaşanan üçüncü çeyrekte bu sene baz tesiri ile beraber oldukça yüksek bir sihrime bilgisi reelleşecek. Son çeyrekten itibaren ise gelişmenin, kamu dayanaklarının da sona ermesi ile beraber sıradanlaşması bekleniyor.”

Haziran’da markalı ev projeleri stok erime sürati yavaşladı

Raporda verilen bilgilere göre, yeni senenin ilk ayından sonra markalı ev projelerinde stok erime sürati Şubat ve Mart aylarında ehemmiyetli miktarda çoğalarak, Nisan ayı yavaşlaması ardından Mayıs ayında da izafi yüksek reelleşmişti. Ancak Haziran ayında stok erime sürati ehemmiyetli miktarda yavaşladı ve Ocak ayı seviyelerine geri döndü. Stok erime süratindeki yavaşlamada Bayram ve Ramazan ayı tesirinin de olduğu belirtildi. Ancak ev satışlarında uygulanan kampanyalar ile öne çekilen arzın artık doygunlaşmakta olduğunun da altı çizildi.

Yabancıların ev alımı 2. çeyrekte yükseldi

2012 seneyi Haziran ayında yabancılara ev satışının tertip edilmesi ardından azami ilk yarıyıl satışının 10 bin 353 adet ile 2015 senesinde hakikatleştiğinin belirtildiği raporda, 2016 senesinde ise satışların gerilediğine dikkat çekildi. 2017 seneyi ilk yarısında ise yabancılar 9 bin 595 ev satın alarak azami ikinci sene alımı reelleşti. Senenin ilk çeyrek yarıyılında gerileyen yabancıların ev alımının özellikle 2. çeyrekte ehemmiyetli bir çoğalış göstereceğine ve senenin ikinci yarısında da çoğalışın sürmesinin beklendiğine değinildi.

İnşaat malzemesi sanayi yapımı Mayıs ayında yüzde 4 arkasıydı

Raporda verilen bilgilere göre, 2017 seneyi Mayıs ayında inşaat malzemesi vasati sanayi yapımı 2016 seneyi Mayıs ayına göre yüzde 4 arkasıydı. Böylece inşaat malzemesi sanayi yapımı Ocak ve Şubat aylarındaki gerilemenin ardından yükselişe geçti. Mayıs ayındaki yüzde 4 imal çoğalışı senenin azami aylık çoğalışı olarak reelleşti. Senenin ilk beş aylık yarıyılında inşaat malzemeleri sanayi yapımı ise son üç ayda yaşanan derlenmeye karşın geçen senenin ilk beş aylık yarıyılına göre vasati yüzde 0,6 geriledi.

2017 seneyi Mayıs ayındaki imal çoğalışında mevsimsellik ile beraber çoğalan iç ve dış siparişlerin tesirli olduğu belirtildi ve “İhracat çoğalışının bu sene yapımı çoğalan oranda desteklendiği görülüyor. 2017 seneyi Mayıs ayında inşaat malzemeleri alt sektörlerindeki sanayi yapımında çoğalış meyli ağırlık kazandı. 26 alt sektörden 18’inde imal geçen seneye göre çoğalırken, 8 alt sektörde imal geçen seneye göre eksildi. Senenin ilk beş aylık yarıyılı haysiyetiyle ise 13 alt sektörde imal çoğalışı reelleşti.” ifadelerine değinildi.

2017 Mayıs ayında inşaat malzemeleri ihracatı yüzde 5,6 arkasıydı

İnşaat malzemeleri ihracatı sayılarının paylaşıldığı raporda şu bilgilere yer verildi “2017 seneyi Mayıs ayında geçen senenin Mayıs ayına göre yüzde 5,6 arkasıydı ve 1 milyar 390 milyon dolar oldu. Böylece senenin ilk beş ayında da ihracat çoğalışı reelleşti. Pazarlarda kademeli iyileşme devam etti. Ancak petrol ile emtia maliyetlerindeki gerileme bu mahsullerin ihracatçısı olan pazarlarda yine yavaşlamaya yol açabileceğinden önümüzdeki aylarda ihracat çoğalışının daha yavaş izlemesi bekleniyor.”